İnternet üzerinden alışveriş yapan tüketicilerin gerçek sipariş bilgilerini ele geçiren dolandırıcılar, çeşitli bahaneler ileri sürerek platform dışından IBAN ile ödeme talep etmeye başladı. Uzmanlar, e-posta, SMS, telefon veya WhatsApp kanallarıyla iletilen sahte bağlantı ve hesap numaralarına karşı vatandaşların yalnızca resmi kanalları kullanması gerektiğini duyurdu.
Dolandırıcıların başvurduğu yeni yöntemde, sisteme girilen gerçek alışveriş detayları kullanılarak tüketicilerden ek tutarlar isteniyor. Ürünün fiyatında hata yapıldığı ya da siparişte aksaklık çıktığı öne sürülerek kullanıcılar doğrudan şahsi hesaplara para transferi yapmaya sevk ediliyor.
Sipariş Bilgileri Güven Kazanmak İçin Kullanılıyor
Tüketici Konfederasyonu Siber Güvenlik Komisyonu Başkanı Muharrem Baki, internet alışverişlerinde kullanılan bu yöntemin, tüketicinin karşısındaki kişinin sipariş detaylarını bilmesi nedeniyle güven oluşturduğunu söyledi. Baki, geçmişte özellikle sosyal medya üzerinden yapılan alışverişlerde IBAN ile ödeme yönteminin yaygın olduğunu belirterek, bu alışkanlığın dolandırıcılar tarafından da kullanılmaya başlandığını ifade etti. Yöntemlerin zaman içinde değiştiğine dikkat çeken Baki, artık tüketicilerin gerçekten verdiği siparişlerin bilgilerinden yararlanılarak para talep edildiğini belirtti:
“Siparişinizde sorun oluştu, ürünün fiyatı yanlış girildi veya siparişin devam etmesi için aradaki farkı ödemeniz gerekiyor gibi gerekçelerle asıl amaç tüketicilerin platform dışına çıkarılarak kendi hesaplarına para göndermelerini sağlamak. Peki buna inanan, mağdur olan vatandaşlar neden böyle bir duruma maruz kalıyor? Çünkü bir güven oluşuyor, platformun gerçekten yaptığınız alışverişi bildiğini düşünüyorsunuz. Ancak platform dışından da kötü niyetli kişiler sizin bilgilerinize, kişisel verilerinize ulaştığı takdirde bu gibi problemler oluşabiliyor. Vatandaşlara ‘bilmediğiniz yerlerden uygulamalar indirmeyin’ veya ‘telefonunuza gelen SMS’lerdeki linklere tıklamayın’ diyoruz. Çünkü telefonlarınıza gelen sahte yazılımlarla aslında bu gibi bilgiler dışarıya aktarılıyor olabilir. Kişisel veriler de müşteri bilgisinin güvenliği açısından değerlendirilmesi gereken önemli bir konu.”
Sahte Arayüzler ve Doğrulama Süreci
Sipariş süreçlerinde ek ödeme bildirimi alan kişilerin, durumu vakit kaybetmeden e-ticaret platformunun resmi mobil uygulaması veya web sitesi üzerinden teyit etmesi tavsiye ediliyor. Sürecin kesinlikle sistem sınırları içinde tamamlanması gerektiğini vurgulayan Baki, güvenli ödeme araçlarının taklit edildiğini belirterek şu değerlendirmede bulundu:
“Bazı platformlara özel ödeme yöntemlerinin isimleriyle sahte internet siteleri oluşturularak bu siteler üzerinden ödeme yapmanız sağlanıyor. Siz gerçekten platformda olduğunuzu zannediyorsunuz ancak dolandırıcıların oluşturduğu sahte, kopya sitenin içinde olabilirsiniz. Burada SMS, WhatsApp, telefon veya e-posta yoluyla gönderilen IBAN veya ödeme bağlantılarına karşı çok temkinli olmalıyız. IBAN’a para göndermesek bile tıkladığımız link üzerinden kart bilgilerimizi girerek ödeme yapabiliriz. Onun da aslında IBAN’a para göndermekten hiçbir fark yok.”
Para aktarımı yapılmadan önce bildirimi ileten tarafın resmi mercilerce teyit edilmesinin altını çizen Baki, yetkili kontrolünün hayati önem taşıdığını belirtti:
“IBAN’ı paylaşan kişinin gerçekten platform çalışanı olup olmadığı da resmi kanallarla doğrulanmalı, şüphe varsa ödeme yapılmamalı. Kesinlikle her an dolandırılacakmış gibi şüpheyle yaklaşmalıyız. Platformun dışına çıktığımız her takdirde sorumluluk bize aittir. Dolandırıcılıkta en önemli savunma mekanizması da tüketicinin kendisinden istenen işlemi gerçekleştirmeden önce bir an durup kaynağını doğrulaması. Dolandırıcılar sosyal mühendislik yapıyorlar. Sizi anlık olarak düşünmeden karar almaya sevk ediyorlar. Panik yaratmak istiyorlar ve böylece düşünmeden yanlış işler yapmanızı, cebinizdeki paranızı kaybetmenize sebep olmaya çalışıyorlar”
