İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, konut düzenlemelerinin mecliste reddedilmesi ve artan siyasi baskıların ardından 29 Kasım tarihinde erken genel seçime gidileceğini duyurdu. Temsilciler Kongresi’nin feshedileceğini bildiren Sanchez, meclisteki kırılgan çoğunluk dengesinin tıkanması üzerine yönetme yetkisini yeniden sandığa taşıma kararı aldıklarını kaydetti.
Siyasi tansiyonu tırmandıran sürecin merkezinde, Madrid başta olmak üzere ülke genelinde derinleşen barınma krizi yer alıyor. Son on yıllık periyotta ortalama kiraların yaklaşık iki katına ulaştığı ülkede, 87 yaşındaki Maricarmen Abascal’ın Madrid’deki evinden tahliye edilmesi toplumsal tepkiyi alevlendirdi. Yaşanan tahliye hadisesinin ardından kiracı dernekleri ve aktivistler birçok kentte kitlesel sokak eylemleri başlattı.
Meclisteki Oylama Yenilgisi ve Kararnameler
Yükselen kamuoyu baskısı karşısında Sanchez kabinesi; dar gelirli kiracıların tahliyelerinin 2030 yılına kadar askıya alınmasını, kira sözleşmelerinin kendiliğinden uzatılmasını, tavan artış oranlarını ve gayrimenkul spekülasyonunu sınırlandırmayı içeren iki ayrı acil kararname hazırladı. Ancak 2 Ekim Cuma günü olağanüstü toplanan Temsilciler Kongresi’nde ilk kararname 172’ye karşı 178 oyla, ikinci düzenleme ise 166’ya karşı 184 oyla reddedildi.
Muhalefetteki merkez sağ Halk Partisi (PP) ve sağ parti Vox ile birlikte, hükümetin yasama desteğine muhtaç olduğu Katalan ayrılıkçı Junts grubunun da aleyhte oy kullanması parlamento aritmetiğindeki kırılmayı netleştirdi. PSOE ile Sumar ittifakının 350 sandalyeli mecliste yalnızca 147 milletvekiline sahip olması ve 2023’ten bu yana devlet bütçesinin geçirilememesi yönetim krizini derinleştirdi.
Sokak Eylemleri ve Alınan Karar
Parlamentodaki mağlubiyetin ertesinde 3 Ekim Cumartesi günü Madrid’de yaklaşık 70 bin kişinin katıldığı, 50 kente yayılan geniş çaplı protestolar düzenlendi. Barınma hakkı savunucuları yüksek kiraları, tahliyeleri ve yasa tasarılarının meclisten dönememesini protesto etti. Bu süreçte yolsuzluk iddiaları ve Ceuta’daki göç tartışmaları da hükümet üzerindeki baskıyı artırdı; Sanchez ve ilgili taraflar isnat edilen suçlamaları reddetti.
Gelişmelerin ardından La Moncloa kanadından sürecin başında şu açıklama yapıldı:
tüm seçeneklerin masada olduğunu belirtti
Sanchez, parti kurulları ve ortaklarıyla yürüttüğü istişarelerin ardından İspanya Kralı VI. Felipe’yi bilgilendirerek meclisi feshetme sürecini başlattı. Başbakan, İspanyol seçmeninin ülkenin geleceği hakkında yeniden söz sahibi olması gerektiğini vurgulayarak erken genel seçimlerin 29 Kasım Pazar günü yapılacağını açıkladı.
