İstanbul Sanayi Odası tarafından açıklanan Türkiye İmalat Satın Alma Yöneticileri Endeksi verilerine göre, ağustosta 48,1 olan manşet PMI eylül ayında 47,9 seviyesine indi. Eşik değer 50’nin altında kalan söz konusu sonuçlar, imalat sektörünün faaliyet koşullarındaki ılımlı yavaşlama eğiliminin sürdüğünü ortaya koydu.
Orta Doğu’da süregelen savaş ortamının getirdiği belirsizlikler eylül ayında talep koşullarını baskılamaya devam ederken, toplam siparişler ve ihracat talebindeki düşüş belirginleşti. Pazardaki zorlu şartlar ve zayıf sipariş akışı sebebiyle üreticiler üretim hacmini art arda dördüncü ayda da azalttı. Tırmanışa geçen yakıt, taşımacılık ve ham madde giderleri ise hem girdi maliyetlerini hem de nihai ürün fiyatları enflasyonunu son dört ayın zirvesine taşıdı.
Sektörel Bazda Üretim ve İstihdam Dinamikleri
İncelenen 10 sanayi kolundan 9’unda üretim gerilerken, yedi ay aradan sonra üretimini artıran gıda ürünleri alanı tek istisna oldu. Yeni siparişlerini artıran tek sektör gıda olarak öne çıkarken, siparişlerdeki en sert daralma ağaç ve kağıt ürünlerinde görüldü. Üretimdeki en belirgin yavaşlama ise kimyasal, plastik ve kauçuk sektöründe kaydedildi.
İstihdam tarafında izlenen sektörlerin yalnızca ikisinde genişleme yaşandı. Kara ve deniz taşıtları sektörü personel alımını üst üste beşinci aya taşırken, elektrikli ve elektronik ürünler grubunda da çalışan sayısı yükseldi. Ağaç ve kağıt ürünleri ise istihdamda en keskin düşüşün görüldüğü alan oldu. İhracat cephesinde gıda ile kara ve deniz taşıtları sektörleri yeni sipariş artışı yakaladı.
S&P Global Market Intelligence Ekonomi Direktörü Andrew Harker, Orta Doğu’daki savaş devam ederken, Türk imalatçıları eylül ayında da bu durumun etkilerini hissetmeye devam ettiğini belirtti.
“Üçüncü çeyrek boyunca görünüm önemli bir değişim göstermedi ve jeopolitik koşullara ilişkin belirsizlik sektörde büyümeyi sınırlamayı sürdürdü. Bununla birlikte, PMI’ın üçüncü çeyrek ortalamasının ikinci çeyreğin hafif üzerinde olması toparlanmaya yönelik bazı temkinli sinyaller verdi.”
